15 sierpnia to w polskiej tradycji jedno z najważniejszych świąt maryjnych – uroczystość Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny, nazywana również Świętem Matki Boskiej Zielnej. To dzień, w którym łączą się głęboka wiara i pradawna obrzędowość ludowa, sięgająca korzeniami pierwszych wieków chrześcijaństwa.
Geneza i znaczenie święta
W Kościele katolickim święto to znane było pod różnymi nazwami, takimi jak Śmierć, Odpocznienie, Zaśnięcie czy Wniebowzięcie. W Polsce od wieków towarzyszy mu zwyczaj święcenia ziół i kwiatów polnych, które wierni przynoszą do świątyń, aby kapłan pobłogosławił je podczas mszy. Jest to drugi – po oktawie Bożego Ciała – dzień w roku przeznaczony na poświęcenie roślin.
Regionalne tradycje
W regionie krakowskim do poświęcenia niesiono dwanaście roślin, wśród których znajdowały się m.in. dziewanna, dziurawiec, tojeść, niezapominajki, bylica, wrotycz, lubczyk, leszczyna z orzechami, żyto, konopie, len i mięta. Poświęcone zioła umieszczano za belką stropową (tzw. siestrzanem) w każdej chacie. Zgodnie ze staropolskim obyczajem, garstkę takich ziół wkładano też zmarłemu pod głowę do trumny.
W innych częściach kraju oprócz ziół święcono również zboża – len, proso, makówki, żyto, pszenicę, jęczmień i owies. Ziarna z poświęconych kłosów wykruszano później i dodawano do pierwszego siewu, wierząc, że zapewnią one urodzaj na polach przodków.
Dziedzictwo kulturowe
Święto Matki Boskiej Zielnej to nie tylko religijna uroczystość, ale także ważny element polskiego dziedzictwa kulturowego, pielęgnowany przez pokolenia. Współcześnie tradycja święcenia ziół jest wciąż żywa, a w wielu parafiach odprawiane są uroczyste msze z procesjami, podczas których wierni niosą kolorowe bukiety.
Źródło: Dawne Działoszyce
Źródło: Działoszyce i okolice
Fot. facebook.com
